Bản in

Hướng tới nền giáo dục điện tử

Việc ứng dụng CNTT trong công tác quản lý và giảng dạy hỗ trợ nâng cao chất lượng GD đã tiến được một bước khá cơ bản. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều rào cản đang làm chậm lại tiến trình điện tử hóa nền GD nước nhà. Để tháo gỡ những rào cản đó, Dự án Việt-Bỉ pha 2 vừa tổ chức tập huấn ứng dụng CNTT trong GD và khai thác, sử dụng website dạy và học tích cực cho 14 tỉnh miền núi phía Bắc.


Năm học đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong giáo dục đã sắp kết thúc. Việc ứng dụng CNTT trong công tác quản lý và giảng dạy hỗ trợ nâng cao chất lượng GD đã tiến được một bước khá cơ bản. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều rào cản đang làm chậm lại tiến trình điện tử hóa nền GD nước nhà. Tháo gỡ những rào cản đó cần có sự tiếp sức của nhiều nguồn nhân lực, vật lực khác nhau, trong đó có các dự án GD, bằng việc cung cấp trang thiết bị, phần mềm, tập huấn sử dụng và khai thác CNTT một cách bền vững. Dự án Việt-Bỉ pha 2 vừa tổ chức tập huấn ứng dụng CNTT trong GD và khai thác, sử dụng website dạy và học tích cực cho 14 tỉnh miền núi phía Bắc cũng nhằm mục tiêu đó.

Việc ứng dụng CNTT trong GD đã được Bộ GD-ĐT và các cơ sở GD tích cực triển khai trong những năm qua, đặc biệt là trong năm học này, với việc hoàn thiện mạng GD EduNet, triển khai CNTT trong dạy và học cũng như công tác quản lý, phát triển nguồn nhân lực CNTT, tăng cường trang thiết bị và xây dựng các phần mềm ứng dụng, xây dưng mô hình trường học điện tử… Hệ thống Internet cũng đã được kết nối mà bước ngoặt lớn là Viettel cam kết tài trợ miễn phí kết nối Internet băng thông rộng ADSL vô thời hạn tới tất cả các trường học và cơ sở GD khác với trị giá quy đổi tượng trưng lên tới 330 tỉ/năm. Hệ thống họp qua cầu truyền hình cũng đã được triển khai. CNTT cũng đã được ứng dụng một cách hợp lý trong đổi mới phương pháp dạy và học ở từng cấp học…

Những tác động tích cực cả về công tác chỉ đạo và trang bị hạ tầng cơ sở CNTT đã góp phần đẩy nhanh việc ứng dụng và khai thác CNTT trong quản lý và dạy-học. Tuy nhiên, thực tiễn ở cơ sở chưa được như mong muốn, đặc biệt là ở các vùng khó khăn như miền núi. Ông Đặng Quang Ngàn, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Hòa Bình chia sẻ: Việc ứng dụng CNTT ở cơ sở có những rào cản dễ nhận thấy. Thứ nhất, khi CBQL chưa thông, chưa thạo thì tất nhiên sẽ ngại tiếp cận và việc triển khai sẽ chậm trễ. Còn GV, trong tình hình như thế, họ có cố gắng để ứng dụng CNTT trong giảng dạy thì cũng không được đánh giá đúng mức, trong khi vừa phải đầu tư cả tiền của, công sức và thời gian lại không được khích lệ thì rõ ràng họ không có ngoại lực để nâng cao tay nghề của mình, góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả GD. Thứ hai, là nguyên nhân khách quan. Không kể các điều kiện về cơ sở hạ tầng CNTT, mà ngay cả các phần mềm ứng dụng cũng không thật sự thuận tiện, dễ dàng, tài nguyên khai thác thì nghèo nàn.

Lào Cai tuy còn nhiều khó khăn nhưng do nhận thức rõ vai trò của CNTT trong đổi mới quản lý và dạy-học nên ngành GD đã rất tích cực để đẩy mạnh ứng dụng CNTT một cách hiệu quả. Theo ông Nguyễn Anh Ninh, Phó giám đốc Sở GD-ĐT kiêm Hiệu trưởng Trường CĐSP Lào Cai thì cho đến nay, hầu hết các trường THPT đều đã triển khai ứng dụng CNTT một cách cơ bản. Tuy nhiên, do khó khăn về tài chính, các trường học từ THCS đến MN vì diện phủ quá rộng nên không đủ sức đầu tư mỗi trường một phòng máy. Lại nữa, đó là khó khăn về nguồn nhân lực CNTT. Mặc dù ngành đã quan tâm nhiều đến việc đào tạo GV và chuyên viên CNTT nhưng đến nay, GV chỉ đủ cho đến THCS trở lên, mà chất lượng cũng chưa thật sự như mong muốn.

Có thể nói, kỹ năng của CBQL và GV cũng như nhân viên CNTT là một yếu tố rất quan trọng để có thể triển khai ứng dụng CNTT một cách hiệu quả trong từng lĩnh vực cụ thể. 

 
 
 

Trong bốn ngày từ 27 đến 30-3-2009, Dự án Việt-Bỉ phối hợp với Cục CNTT Bộ GD-ĐT đã tổ chức tập huấn cho CBQL và GV cũng như cán bộ CNTT ngành GD của 14 tỉnh miền núi phía Bắc. Bà Nguyễn Lăng Bình, Giám đốc Dự án Việt-Bỉ cho biết: Tiếp tục những kết quả khả quan ở pha 1, chúng tôi đang nâng cao và mở rộng hơn nữa các kết quả này, tập trung vào đổi mới phương pháp dạy học, giúp GV hiểu rõ bản chất và cung cấp cho họ kỹ năng vận dụng các phương pháp dạy học tích cực. Sau mỗi lần tập huấn, chúng tôi đều có khảo sát và thấy hầu hết các cơ sở GD đều đã triển khai ứng dụng rất tốt. CBQL và GV đã chủ động tiếp cận, đồng thời nhân rộng kết quả của các cuộc tập huấn từ Dự án, đặc biệt là 3 phương pháp (dạy học theo dự án, dạy học theo hợp đồng và dạy học theo góc). Vào tháng 9 và tháng 12-2008, chúng tôi đã tổ chức cuộc thi ứng dụng 3 phương pháp dạy học này. Chúng tôi đang tiến hành lựa chọn những băng hình dạy học tốt để nhân rộng miễn phí. Website dạy và học tích cực cũng đang được hoàn thiện, nâng cấp để CBQL và GV có thể khai thác và sử dụng có hiệu quả nhất. Trong đợt tập huấn lần này, ngoài các kỹ năng ứng dụng CNTT trong GD nói chung, các thành viên còn được tập huấn khai thác và sử dụng website này để sau khi dự án kết thúc, chúng tôi sẽ bàn giao cho Cục CNTT của Bộ GD-ĐT quản lý để duy trì bền vững các kết quả đã đạt được trong khi triển khai dự án.

Với website dạy và học tích cực này, các GV sẽ có được một công cụ hữu hiệu để đổi mới phương pháp dạy học một cách hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng GD.

Cùng với các sản phẩm CNTT của Cục CNTT, các phần mềm quản lý của Dự án EU-Moet, Dự án SREM cũng như website dạy học tích cực sẽ là những phương tiện tốt cho việc đổi mới quản lý GD và đổi mới phương pháp dạy-học. Bên cạnh đó, lại có một nguồn nhân lực CNTT đủ về số lượng, đáp ứng về chất lượng thì chắc chắn GD sẽ có những bước đi dài, ấn tượng trên chặng đường điện tử hóa.
 

Nguồn: Báo Giáo dục & Thời đại Chủ nhật, số 14 (05/04/2009).

Tác giả: Ngọc Anh